Buigen of Barsten.

B

Zolang ik me enigszins kan herinneren word ik al gepest. Vooral één schooljaar was daarbij vrij intens. In groep vijf van de basisschool werd ik nageroepen, bekogeld en uitgescholden. Meisjesachtige jongen noemden ze me toen. In principe klopte dat ook enigszins, dus trok me er vrij weinig van aan en deed mijn eigen ding. Na de zomervakantie was alles ineens voorbij en vonden diezelfde jongens het juist cool dat ik zo goed met meisjes kon opschieten, alsof ik geen bedreiging meer voor ze was denk ik. Het pesten stopte toen overigens niet en is tot de dag van vandaag aan de gang. Alleen saillant detail: ik ben tegenwoordig het slachtoffer en de dader tegelijk. Ingewikkeld hè? Zal het proberen uit te leggen.

Als de ochtend op een bepaalde dag niet naar wens is, doop ik de gehele vierentwintig uur die daarop volgen als verloren. En gedraag me daar dan ook naar.

Ik denk enkel en alleen in zwart of wit. Alles of niets. Buigen of barsten. Goed of slecht. En leuk of stom. Er is absoluut geen middenweg. In niet één situatie. En dat is als je er iets langer over nadenkt eigenlijk vooral een gigantische pestpartij aan mezelf. Want behalve dat ik daarmee een bijzonder moment voor veel anderen kan ruïneren, staat het voornamelijk mijn eigen geluk in de weg. Ermee stoppen is het beste, maar dát gaat dus niet zo eenvoudig. Omdat ik het al sinds mensenheugenis lijk te doen, maar óók geniet ik op een bepaald level simpelweg van die zelfkwelling. Een beetje als het aansteken van een vuurtje onder je hand om tóch iets van pijn te voelen. Dat idee.

Klein voorbeeld: feestjes vind ik in basis verschrikkelijk. Oppervlakkige gesprekken met mensen die je daarna tóch nooit meer ziet of ongemakkelijke situaties zoals dat ik alleen op de bank ga zitten en er types zijn die dan denken verplicht een praatje met me aan te moeten knopen (news flash: nergens voor nodig). Als ik vervolgens dus één negatieve ervaring daarmee heb, kan ik makkelijk nóóit meer naar welke gelegenheid dan ook willen. Dat is dan voor de eeuwigheid verpest. Poppetje gezien, kastje dicht. Met een dik hangslot eromheen. En waar ik feestje schrijf kan ik ook vakantie neerzetten. Of buurtbarbecue. Of erger nog: de ochtend. Als die op een bepaalde dag niet naar wens is, doop ik de gehele vierentwintig uur die daarop volgen als verloren. En gedraag me daar dan ook naar.

Ik weet dat er naast zwart en wit ook nog vijftig tinten grijs zijn, maar díe gevoelens heb ik vakkundig de nek omgedraaid.

Nu is zo’n houding bij een toch redelijk suffe verjaardagsfuif eigenlijk niet zo’n al te grote ramp, daarmee doe ik mezelf stiekem een gunst. Maar is ineens een stuk lastiger als ik de mensen thuis lastig val met mijn constante alles of niets-mentaliteit. Zo kan mijn liefje eigenlijk nooit eens chagrijnig kijken of verdrietig zijn, zonder dat in m’n hoofd direct alle alarmbellen af gaan. ‘Hij is boos op me, wat heb ik fout gedaan, hij gaat zeker nu echt bij me weg’, vliegen van links naar rechts door m’n brein. Het zal nooit bij me opkomen dat hij óók een slechte dag heeft. Of een korte nacht. Ik ben de schuldige. En de slechtste persoon ever. En moet hem maar gewoon zoveel mogelijk omzeilen. Dat ie eigenlijk het meeste zou hebben aan een knuffel of een bemoedigende speech bedenk ik me meestal pas zo’n achtenveertig uur later. Als ie me die boodschap zelf geeft. Dan neem ik me voor om dat een volgende keer écht anders aan te pakken. Iets wat ik onthoud tot het zo ver is en ik uiteindelijk weer precies hetzelfde doe als voorheen. Daarom is het lijstje met winkels waar ik nooit meer kom omdat ze onaardig tegen me deden eindeloos lang, is de rij vrienden die te dichtbij kwamen en ik daarom niet meer wilde zien fors en stapelen de talloze beloftes die ik gedaan heb zich in razend tempo op. Want of ik doe het goed, of ik doe het gewoon écht niet. De ‘laat maar zitten, het heeft allemaal tóch geen zin meer’-modus heb ik zo’n beetje uitgevonden. Ik weet dat er naast zwart en wit ook nog vijftig tinten grijs zijn, maar díe gevoelens heb ik vakkundig de nek omgedraaid.

Hoe vervelend mijn gedrag ook kan zijn, ergens zie ik het naast de bekende vloek toch ook als een zegen. Ik houd enorm van extremen en niet van middelmatigheid of dingen half doen. Op mijn werk bijvoorbeeld, of bij situaties waar ik zélf een voordeeltje aan behaal. Zo weet ik er wat betreft sporten en gezond eten al anderhalf jaar lang een ijzeren discipline op na te houden. Elke dag, in weer en wind, minstens vier keer per dag lopen met de hond. Het avondeten heb ik dan ook om stipt vijf uur klaar, anders komt mijn wandelplanning in de war. Ongezonde troep in mijn bek stoppen doe ik niet meer, want van elk koekje word ik een dikke zeug is de bijbehorende gedachtegang. Totáál absurd natuurlijk, de blaren staan soms onder m’n voeten en ik kan naar een Tony’s-reep verlangen als een junk. Toch werkt het ergens voor mij. Maar goed, als er één radertje in m’n mentale agenda scheef gaat, slaat de vlam wél volledig in de pan. Iedereen om me heen moet namelijk perfect zijn en stiekem gewoon doen wat ik wil of zeg. Een vlieger die voor mezelf overigens níet opgaat: als ik ergens geen zin in heb, dan doe ik het niet. Hoe blij ik iemand ook maak met mijn komst of hoe graag mijn liefje iets met het hele gezin zou willen ondernemen. Dikke pech. Hoewel ik zelf echt totáál niet tegen afwijzing kan, als iedere keer dat ik de afgelopen twaalf maanden ‘nee’ aan mijn gezin heb verkocht me honderd euro had opgeleverd, was ik nu miljonair.

Het goede nieuws van dit bovenstaande epistel is dat ik dus precíes weet wat me te doen staat. Ik ga het anders doen. Maar dan wél in kleine stapjes. Want tja, het liefst gooi ik het roer direct volledig om: weg met de oude Eric en laat de nieuwe Eric maar komen. Nu of nooit. Geheel volgens het yin & yang-idee ga ik in plaats daarvan op mijn eigen tempo de juiste route proberen te vinden naar die ontbrekende middenweg. Toch nog een beetje zwart-wit, maar dan anders. Waar ik ga leren dat er een wereld bestaat tussen een perfecte droomreis of helemaal geen reis.  Dat niet elke beslissing die ik neem puur gebaseerd hoeft te zijn op mijn eigen behoeftes. En dat er in dat grijze oerwoud, waar ik nu op professionele wijze met een enorm grote boog omheen fladder, juist de leukste dingen te beleven zijn.

Illustraties: Studio Zaterdag

4 reacties

Sjieke Spam

Een vorstelijke behandeling krijgen als lezer? Dat kan! Schrijf je in en ontvang direct een mailtje als een nieuwe column het levenslicht heeft gezien...

Koninklijk Archief